PEKE ATU KI TE RĀRANGI TAKE MATUA / TIROHANGA REREKĒTANGA NUI
Ko Wai Mātou

O Mātou Mātāpono

Whaia te iti kahurangi mehemea ka tuohu koe me he maunga teitei
Pursue high standards of excellence and if you are to bow let it be to a lofty mountain

Ko te tikanga o tēnei he whakatakoto i ngā taumata teitei rawa mō tōu ake mahi, te kimi me te tiaki i ngā taumata “mahi tika”, te whiwhi akoranga mai i tōu mahi hē me te kore mahi hē anō, te arotahi ki te kounga, kaua ki te nui, te kī kāore mena kāore i te whai take te pātai.

Ka kitea koe hei tangata ahorangi mehemea ka:

  • Whakapūmau kia teitei rawa te taumata o te mahi i ngā wā katoa;
  • Kimi i ngā huarahi kia pai ake tōu mahi;
  • Kore e tuarua i ōu mahi hē;
  • Arotahi atu ki te hanga mahi kounga pai, mahi hāngai ki ngā hua, kia kaua e manawareka noa i te nui o te mahi;
  • Kaua e tuku noho here mehemea kāore koe i te whakapono ka taea te whakatutuki

Mahi tahi
Work together

Ka mahi tahi i roto i ngā tima, ka whakamahia ngā pūkenga o ētahi atu kia pai ake ai te hua, te āwhina i ētahi atu kia whakatutuki i o rātou whāinga, te kite atu ahakoa kei tētahi wahanga he tangata, ka taea te tuku āwhina ki ētahi atu wahanga o te tari, te tohatoha mōhiotanga, whakaae kia tohutohua, te aro atu ki ngā momo mātauranga, pūkenga wheako hoki o tēnā o tēnā hei āwhina i a koe kia pai ake tōu mahi.

Ka kitea koe hei tangata whakaaro-ngātahi mehemea ka:

  • Kimi koe i te āwhina o ētahi atu;
  • Aro atu koe ki ngā momo mātauranga, pūkenga wheako hoki o tēnā o tēnā;
  • Tohatoha koe i ōu mōhiotanga, pūkenga, wheako hoki ki ētahi atu me te kore whakaaro mō te koha mai ki a koe;
  • Tuku āwhina ki ētahi atu;
  • Mahi tahi me ētahi atu tangata no wahanga kē o te tari.

Me pūmau ki te kaupapa
Adhere to the philosophies

Ko tēnei te mahi i runga i te ngākau pono, whakatakoto i ngā taumata teitei rawa mō ngā taketapatahi me te whai i aua tikanga tapatahi. Kia whai whakaaro koe, kia ū ki te kaupapa o Te Puni Kōkiri, kia mahi i runga i te ngākau matatika mō te katoa.

Ka kitea koe hei tangata ngākau pono mehemea ka:

  • Whai tikanga koe i ngā wā katoa;
  • Whakaatu whanonga whaimana koe hei painga mōu, mō te Tari hoki;
  • Manaaki tangata koe i runga i te ngākau whakanui;
  • Mārama koe me whakamihi atu ki tōu tūranga, ka mutu, kia mahi i runga anō i tēnā;
  • Kimi whakaaro koe mai i ētahi atu kia whakapūmautia ai kei te whakatutuki koe i ōu na kawenga;
  • Pono koe i roto i ōu mahi katoa, ā, ka kore koe e marie.

He mea nui hoki te whai i te huarahi tika me te kī atu “kāore” ki tētahi tangata ahakoa he nui ake tōna nei mana i tōu mana i roto i te tari. Kia ū ki runga i te waitara ahakoa kāore ētahi atu i te tautoko i a koe. Kia whakamātau i ētahi taputapu tauhou kia pai ake ai ngā huanga. Kia kimi whakararu tātaihia koe i ētahi wā me te ako mai i ōu nā mahi hē.

Ka kitea koe hei tangata māia mehemea ka:

  • Āhei koe kia kī atu “kāore” ki te tangata mehemea kei te whakapono koe he pōhauhau te tono kua tukuna ki a koe;
  • Ū koe ki te kaupapa ahakoa kāore ētahi atu i te tautoko i a koe;
  • Ngana kia whai i ētahi atu huarahi hou kia oti ai te mahi;
  • Kimi whakararu tātaihia i ētahi wā;
  • Titiro ki ngā mahi hē hei mea angitū akoranga;
  • Whakaputa kōrero mō te pono me te ngākau pono.

Ehara taku toa i te toa takitahi.Engari taku toa he toa takitini
My warrior never stands alone, but stands with many

Ko te tikanga o tēnei, kia kitea koe, kia tū koe hei tauira mō ētahi atu. Kia mau i ou kawenga mō ngā mea ka taea e koe te whakaawe atu. Kia mōhio koe tērā ētahi wā me noho koe ki ngā wāhi kāore koe i te pirangi kia noho. Kia tohatohaina te pai me te kore pai. Kia tohatoha hoki i te toa. Ārahina, āwhinatia hoki rātou i runga i te ngākau whakatenatena.

Ka kitea koe hei Rangatira mehemea ka:

  • Wātea koe ki ētahi atu i runga i te whakaritenga rātaka o ia wiki, ia marama rānei;
  • Tū koe hei tauira mō ngā whanonga e hāngai ana ki ngā mātāpono o te Tari.
  • Mōhio koe ka hiahiatia koe kia mahi ētahi mahi kāore pea e pirangi kia mahi i ētahi wā;
  • Rite tonu te tohatoha ingā toa o te tima ki te tima;
  • Whakaae koe ki ngā whakatau a te tima;
  • Ārahina, āwhinatia hoki te tima i runga i te ngākau whakatenatena.

Me manaaki te tangata
Value people

Ko te tuku tautoko, whakatenatena hoki i ētahi atu; te manaaki manuhiri ki roto i tōu wāhi mahi me te whakaaro mō o rātou na hiahia; whakaritea kia haumaru te taiao mōu, mōna hoki kia taea ai te katoa te whakawāhi atu. Te whano i runga anō i te ngākau whakamihi atu ki ngā koha o ia tangata.

Ka kitea koe hei tangata manaaki mehemea ka:

  • Whakaatu atu ki ngā tāngata he hira rātou ki a koe mā te whakarite kia wātea koe mō rātou;
  • Whakarongo ki a rātou kōrero me te whakamihi atu ki a rātou koha;
  • Ka whakatau tika ngā manuhiri ki roto i te wāhi mahi;
  • Whakapūmautia kia taea e koe me ērā atu te mahi i roto i te wāhi mahi haumaru (ā-tinana, ā-wairua, ā-whatumanawa hoki);
  • Whakaatu whanonga i runga i te ngākau whakanui, whakamihi hoki ki ngā koha o ia tangata;
  • Tū hei kaiakopono mō ētahi atu;
  • Heri kawenga mō ngā hiahia wairua i roto i te wāhi mahi.

Kia pono te kupu
Tell the truth, being truthful

Koinei te whakaaro kia mahi tika, kia riro māu anō tēnā kawenga me te whakapūmau kia whai wāhi ētahi atu kia pērā hoki; me pono te kōrero i ngā wā katoa ahakoa ka whiwhi whakahōhā whaiaro koe i ētahi atu. Me whakamaioha hoki koe i te kōrero pono mai ētahi atu. Kia whakaponohia koe e ētahi atu kia ū koe ki tōu kupu.

Ka kitea koe hei tangata pono mehemea ka:

  • Kī atu koe i tāu e mea nei, me te mahi i tāu e kī nei;
  • Kia ū koe ki tōu kupu;
  • Whākina atu mehemea ka mahi hē koe;
  • Kōrero pono me te whakaaro hoki mō ngā whatumanawa o ētahi atu;
  • Kaua rawa e kōrero teka;
  • Mahi koe i te mahi tika i ngā wā katoa, ā, me heri kawenga koe mo ōu ake mahi.

Kia tika o mahi
Act with integrity

Kia whakaponohia koe, kia āhei hoki te tangata ki te whakapono ki a koe, me mōhio ka ngana ētahi atu kia mahi tika, me whakapono hoki ki a rātou; me tuku hoki te kawenga ki a rātou kia oti ai tā rātou mahi; me whakapono hoki ka mahi tika rātou; me ū koe ki tōu kupu; me tū koe hei tangata mō te whakawhirinaki atu i te wā o te porotaitaka; heri kawenga me te whakapau kaha kia oti pai te mahi i ngā wā katoa.

Ka whakaponohia koe mehemea ka:

  • Whakapau kaha kia oti pai te mahi i ngā wā katoa;
  • Heri kawenga mō tōu ake mahi;
  • Ka taea e ētahi atu te whakapono ki a koe kia mahia tāu i kī ai;
  • Mahia te mea tika i ngā wā katoa;
  • Me maumahara ngā kupu here ka tukuna ki ētahi atu, ā, me ū hoki ki aua kupu.

He kanohi kitea he hokinga mahara
When you see a person your thoughts reflect

Me whakamihi ki ngā kōrero a ētahi atu. Me kōrero kanohi ki te kanohi kia āta rongo tika ai te kōrero; me kōrero ki mua i te aroaro o te tangata, kaua ki muri i tōna tuarā; me kōrero ki te tangata, kaua te tangata.

Ka kitea koe hei tangata kōrero kanohi ki te kanohi mehemea ka:

  • Haere ki te kōrero ki ngā tāngata;
  • Aro atu koe ki te kōrero a te tangata me te āhua tuku pēhea o taua kōrero;
  • Whakatau take koe hāngai atu ki te tangata;
  • Kore koe e whakarongo ki ngā kōrero wara, tūku kōrero wara rānei.

Awhinatia i te tangata
Respect people

Me kimi koe i te take i kōrero pēnei ai he tangata; me maumahara koe i te wā ka kōrero koe ki te tangata,he whānau me he hapū tōna; me arotahi ki ngā mahi a te tangata kaua ki te tangata tonu; kaua e whakawā tangata i runga anō i ōu ake tikanga. Me maumahara he rerekē ngā tikanga o tēnā o tēnā.

Ka kitea koe hei tangata whakaute mehemea ka:

  • Whakpau wā kia kitea i ahu mai ngā tāngata i hea, nō tēhea whenua, he aha hoki te whakapapa;
  • Whakamihi atu ki te whānau me te hapū o te tangata;
  • Kōrero ki ngā tangata mō a rātou mahi kaua mō rātou ake;
  • Whakamihi atu ki te tika o tēnā o tēnā kia pupuri ki o rātou ake tirohanga, hāhi hoki. Ka mutu, me haumaru te wāhi mahi kia whakaputa rātou i o rātou ake tirohanga;
  • Manaakihia ētahi atu ahakoa pēhea rātou.

He ngakau māhaki
A humble heart

Me whakamihi atu ki te mauri o ngā tāngata katoa me ngā taonga ka āhei rātou kia koha mai; kia pai ki a koe te tīni i tōu tūranga mehemea e tika ana kia pērā i roto i te horopaki. Me whakaae koe kia nui ake te tūranga o ētahi mehemea ka rerekē ngā āhuatanga. Kaua e whakahē tangata. Kaua hoki e tukuna kia noho whakamā koe, kia whakamā rānei tētahi atu.

Ka kitea koe hei tangata ngākau māhaki mehemea ka:

  • Whakamihi atu koe ki ngā koha mai o ētahi atu;
  • Mōhio koe ka tuku koha mai te tangata i runga anō i tāna ka taea;
  • Whakakī koe he tūranga atu anō inā ka tika kia pērā i runga anō i te kawa, te horopaki rānei;
  • Kaua e whakamahia tōu mana ā-tari nei hei whakaawe kino i tētahi atu tangata iti ake tōna nei mana ā-tari;
  • Me whakamihi koe ki te painga o ngā tāngata katoa, me kaua e whakatauriterite i a koe ki tētahiatu.

Last modified: 2/04/2008